Ölçme ve Değerlendirme Cevapları (Sayfa 202 – 203)

10-olcme-degerlendirme-sayfa-202-203

9. Bölüm Ölçme ve Değerlendirme Soru ve Cevapları

Aşağıdaki soruları cevaplayınız.

1. Türkiye’de doğum ve ölüm oranlarının birbirine en çok yaklaştığı yılları bularak bunun nüfus artışı üzerindeki etkisini nedenleriyle birlikte açıklayınız.

Sayfa 184’te bulunan ikinci grafiğe bir kez daha bakarsanız doğum oranlarının en düşük, ölüm oranlarının en fazla olduğu dönemin 1940 – 1945 yılları arasında olduğunu görürüz. Bir ülkede doğum oranı ile ölüm oranı birbirine ne kadar yakın ise nüfus artışı o kadar düşüktür. Bu yıllarda bu oranların birbirine yaklaşması Türkiye’de Nüfus Artış Hızının düşmesine neden olmuştur. Yine aynı sayfada Nüfus Artı Hızını gösteren grefikte de açıkça 1945 yılında nüfus artış hızının en düşük seviyede olduğu görülmektedir.

2. Türkiye’de genç nüfus oranının yüksek olmasının nedenlerini belirtiniz.

Nüfus piramitlerinden hatırlayacaksınızdır, piramitlerin tabanı genç, ortası yetişkin ve daralan üst kısmı ise yaşlı nüfusu gösterir. Tabanın geniş olmasının en büyük sebebi doğum oranlarının fazla olmasıdır. İşte Türkiye’de genç nüfusun fazla olması doğum oranlarına başka bir deyişle doğurganlığın yüksek olmasına bağlıdır.

3. Türkiye’de çalışanların yaş ortalaması Avrupa ülkelerine göre düşüktür. Neden?

Bir önceki soruya bağlı olarak, Türkiye’de genç nüfusun fazla olması çalışanlarında çogunluğunun genç olmasına neden olmaktadır. Ayrıca gelişmekte olan ülkelerde insanlar çalışma hayatına daha erken atılırlar. Gelişmiş ülkelerde ise eğitim sisteminden dolayı biraz daha geç olur.

4. Türkiye’de çalışan nüfusun yarıya yakını tarım kesiminde istihdam edilmektedir. Neden?

Çalışan nüfusun ekonomik faaliyet kollarına göre dağılımı ülkelerin gelişmişlik düzeyleriyle ilgilidir. Bir ülkede 3 ana ekonomik faaliyet kolu vardır. Bunlar A) Tarım, B) Sanayi ve C) Hizmet’tir. Tarımda çalışan insan sayısı arttıkça gelişmişlik azalırken, Sanayi ve Hizmet alanlarında çalışan insan sayısı arttıkça gelişmişlik artar. Yani;

% 10 tarım – %90 sanayi + Hizmet = Gelişmiş ülke

%90 tarım – % 10 sanayi + hizmet = Gelişmemiş ülke

Türkiye’de nüfusun yarıya yakının tarımda çalışır çünkü Türkiye gelişmeye çalıan bir ülkedir. Sanayi ve Hizmet sektörleri yeterli düzeyde gelişmemiştir.

5. Türkiye’de sanayi ve hizmet sektörü belirli merkezlerde toplanmıştır. Bu durum, bu merkezlerin hangi özellikleri ile ilgilidir?

Türkiye’de sanayi ve hizmet sektörlerinin belirli merkezlerde toplanmasının sebebi bir takım elverişli koşullardır. Bunlar: Ulaşım, Enerji, İşgücü, Sermaye, Pazar olarak sayılabilir.

6. Aşağıdaki grafikten yararlanarak Türkiye’deki nüfus artışı ile seçilmiş ülkelerin nüfus artışlarını karşılaştırınız.

Türkiye’nin Nüfus artış hızı; Hindistan’a göre az iken Azerbaycan, Almanya, Bulgaristan, İngiltere ve İspanya’ya göre fazladır. Bu artışların doğal artış olduğu kabul edilirse; en yüksek doğum oranlarına sırasıyla: Hindistan, Türkiye, İspanya, Azerbaycan, İngiltere, Almanya ve Bulgaristanda rastlanır. Almanya ve Bulgaristan’da ölenlerin sayısı, doğanların sayısından fazla olduğu için nüfus azalmaktadır. Türkiye dahil Azerbaycan, Hindistan, İngiltere ve İspanya’da ise nüfus artmaktadır.

Nüfus artış hızı 2005-2009 yılları arasında bazı ülkelerin nüfus artış oranları (%)

sayfa-202-grafik

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kelimelerle tamamlayınız.

1. Türkiye’de çalışanlar içinde kalifiye eleman sayısı azdır. Çünkü meslek eğitimi yetersizdir.
2. Üretici konumda olmayan 0-14 ve 65 yukarısı yaş grubuna bağımlı nüfus denir.
3. İstanbul’da erkek nüfus oranının kadın nüfus oranından fazla olmasının nedeni göç almasıdır.
4. Ülkemizde kırsal kesimde bakı etkisinden dolayı yerleşmeler güney yamaçlarda yoğunlaşmıştır.
5. Daha çok göçebe hayvancılık yapan toplulukların geçici olarak yerleşip, çadır kurdukları yerleşmelere oba denir.

Aşağıdaki ifadelerin doğru veya yanlışlığını yanlarındaki kutucukları işaretleyerek (x) belirtiniz.

1 Türkiye nüfus piramidinin tabanı gittikçe genişlemektedir.   Y
2 Göç veren illerde kadın nüfus oranı azdır.   Y
3 Türkiye’de nüfusun yaklaşık % 50’si 0-24 yaş grubundadır. D  
4 Türkiye’de kır ve kent nüfus oranı birbirine yakındır.   Y
5 Türkiye’de 1927’den itibaren kır nüfusu azalmıştır. D  
6 Türkiye nüfusu sürekli artmıştır. D  
7 II. Dünya Savaşı nüfus artışımızı etkilememiştir.   Y
8 Türkiye’de nüfus artışı en çok 1940-1945 döneminde görülür.   Y
9 Türkiye’de nüfus artış hızı 1960 tarihinden itibaren yavaşlamıştır. D  
10 Türkiye’de nüfus artışı üzerinde dış göçlerin etkisi yoktur.   Y
11 Türkiye’de nüfus artışı sürekli aynı oranda gerçekleşmiştir.   Y

Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplayınız.

1. 1927-2009 yılları arasında Türkiye’de şehir nüfusu köy nüfusuna göre daha çok artış göstermiştir. Şehir nüfusundaki artış hızının çok olmasında aşağıdakilerden hangisi daha çok etkilidir?

A) Çocuk ölümlerinin az olması
B) Evli nüfusun artması
C) Ortalama ömrün uzaması
D) Göçle gelen nüfusun artması
E) Sağlık şartlarının iyileşmesi

2. Türkiye’de 1950’den sonra nüfus artış hızının yükselmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkisi olmamıştır?

A) Bebek ölümlerinin azalması
B) Sağlık şartlarının iyileşmesi
C) Gıda üretimindeki artış
D) Hayat standardının yükselmesi
E) Köyden kente göçün artması

3. Türkiye’de yerleşme ve nüfus dağılışını etkileyen en önemli faktör aşağıdakilerden hangisidir?

A) İklim
B) Bitki örtüsü
C) Toprak
D) Deprem
E) Doğal afetler

4. Aşağıdakilerden hangisi nüfus artış hızının yüksek veya düşük olmasında etkili değildir?

A) Yüz ölçümü
B) Sanayileşme
C) Kadınların çalışması
D) Sosyo-kültürel yapı
E) Ekonomik hayat seviyesi

5. Erkek oranının şehirlerde yüksekliği, genellikle o ülkenin sanayileşmekte olan ve tarım sektörü gelişmemiş ülke olduğunu gösterir. Çünkü tarım sektörü gelişmemiş olduğundan gizli ve açık işsizlik, geçim şartları nedeniyle şehirlere göçü hızlandırmaktadır, iç göç denen bu olayda, şehre önce erkekler gelir; kadınlar ve ailenin diğer bireyleri ise daha sonra gelirler.

Yukarıda yer alan bilgiler doğrultusunda aşağıda verilen şehirlerimizin hangisinde söz konusu durum yaşanmaz?

A) İstanbul B) İzmir C) Erzincan D) Kocaeli E) Sinop

Sevebilirsin...