Topoğrafya ve Kayaçlar – Çözümlü Sorular

Topoğrafya ve Kayaçlar – Soruları ve Çözümleri

1) Yeryüzünü oluşturan kayaçlar değişik faktörlerin etkisiyle başka bir kayaca dönüşebilir. Buna göre, aşağıda kayaç dönüşümlerine verilen örneklerden hangisi yanlıştır?

A) Püskürük kayaç -> Tortul kayaca
B) Başkalaşmış kayaç -> Tortul kayaca
C) Tortul kayaç -> Başkalaşmış kayaca
D) Püskürük kayaç -> Başkalaşım kayaca
E) Tortul kayaç -> Püskürük kayaca

Çözüm

2) Tüf örtülerinin fazla olduğu bir bölge için aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir?

A) Mekanik çözülme yaygındır.
B) Nüfus yoğunluğu fazladır.
C) Volkanik olaylar olmuştur.
D) Yağış miktarı azdır.
E) Platolar geniş yer kaplar.

Çözüm

3) Aşağıdaki kayaçlardan hangisi kimyasal tortulanma ile oluşmamıştır?

A) Kayatuzu
B) Jips
C) Kalker
D) Traverten
E) Konglomera

Çözüm

4) Yüksek sıcaklık ve basınç altında değişime uğrayarak yeni türlere dönüşen kayaçlara başkalaşmış kayaçlar denir.
Buna göre, aşağıdaki kayaçlardan hangisi başkalaşım geçirmemiştir?

A) Elmas
B) Gnays
C) Kömür
D) Şist
E) Mermer

Çözüm

5) İnsanlar; yer kabuğunun yapı malzemesi olan, bir veya daha fazla mineralden oluşan, farklı sertlikteki kayaçlardan aşağıdaki alanlardan hangisinde yararlanmamışlardır?

A) Süs eşyası ve kap kacak yapımında
B) Kesici aletler yaparak avlanmada
C) Yakacak olarak kullanmada
D) Barınma ihtiyaçlarını gidermede
E) Tarım ürünleri yetiştirmede

Çözüm

6)
– Tabakalı yapıya sahiptirler.
– İçlerinde fosil bulunur.
– Çökelme ile oluşmuştur.
Yukarıda bir kayaç türünün bazı özellikleri verilmiştir. Aşağıdaki kayaçlardan hangisi bu kayaç grubu içinde yer almaz?

A) Traverten
B) Jips
C) Kömür
D) Mermer
E) Tebeşir

Çözüm

7)
– Kalkerli (kireç taşı) arazilerde yer altı sularının eritmesi ve biriktirmesi sonucu mağaralar ile sarkıt ve dikitler oluşur.
– Volkanlardan çıkan ince boyutlu tüflerin sel sularının etkisiyle aşınması sonucu peribacaları oluşur.
Yukarıda verilen bilgilere dayanarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

A) Kayaçların aşınmasında kimyasal özellikleri etkili olmuştur.
B) Mağaralara Türkiye’nin bütün bölgelerinde rastlanır.
C) Kayaçlar hem erime, hem de birikme sonucu yer şekli oluşturabilirler.
D) Yer şekillerinin çeşitlilik göstermesinde kayaç türleri etkilidir.
E) Peribacaları volkanik araziler dışında oluşamaz.

Çözüm

8) Aşağıda verilen;
I. Kalkerli arazide peribacaları oluşur.
II. Kireç taşlarının çözünmesi ile mağaralar oluşur.
III. Kömürün metamorfizmaya uğraması sonucu elmas oluşur. 
yargılarından hangileri doğru, hangileri yanlıştır?

A) D – D – Y
B) D – Y – D
C) Y – D – D
D) D – Y – Y
E) Y – Y – D

Çözüm

9) Aşağıda verilen kayaçlardan hangisinin oluşumunda dış kuvvetlerin etkisi daha fazladır?

A) Kil taşı
B) Granit
C) Bazalt
D) Andezit
E) Mermer

Çözüm

10) Aşağıdakilerden hangisi başkalaşmış kayaçların oluşmasında en fazla etkiye sahiptir?

A) Bitki örtüsü
B) Yükselti
C) Nem ve yağış
D) Sıcaklık ve basınç
E) Yer altı suları

Çözüm

11) Doğal yoldan oluşmuş, inorganik, karakteristik bir kristal yapısı, belli bir kimyasal bileşimi (formülü) olan, sabit veya belli sınırlar içinde değişebilen, fiziksel özellikleri olan maddelere ne denir?

A) Kayaç
B) Mineral
C) Toprak
D) Humus
E) Tabaka

Çözüm

12) Aşağıda püskürük kayaçlarla ilgili olarak verilen özelliklerden hangisi yanlıştır?

A) Yeryüzünde ilk oluşan kayaç türüdür.
B) Kütleler halinde bulunurlar.
C) İç püskürük kayaçlar derinlerde geç soğuyarak oluştukları için kristal yapıları küçük olur.
D) Püskürük kayaçların içinde canlı kalıntıları bulunmaz.
E) Magma bazen yeryüzüne kadar yükselir ve orada soğuyup katılaşır. Bu yolla meydana gelen kayaçlara dış püskürük
kayaçlar denir.

Çözüm

13) Aşağıda kayaçlarla ilgili verilen özelliklerden hangisi yanlıştır?

A) Yer kabuğunun ana malzemesini oluşturan mineral ve organik kökenli katı maddelere taş veya kayaç denir.
B) Kayaçlar oluşum özelliklerine göre, püskürük, tortul ve başkalaşım kayaçları olmak üzere üçe ayrılır.
C) En yumuşak kayaç talk, en sert kayaç elmastır.
D) Her taş tek bir minarelden meydana gelir.
E) Kayaçların oluştukları günden bu yana devam eden ve farklı tür kayaçların doğal yollarla birbirine dönüşmesini açıklayan sürece kayaç döngüsü denir.

Çözüm

14) Aşağıdaki kayaçların hangisinin oluşumunda iç kuvvetlerin etkisi olduğu söylenmez?

A) Gnays
B) Andezit
C) Bazalt
D) Breş
E) Elmas

Çözüm

15. Aşağıdaki dağların oluşumları dikkate alınırsa, katılaşım kayaçlarının bulunma olasılığının en az olduğu dağ hangisidir?

A) Melendiz
B) Toroslar
C) Ağrı
D) Nemrut
E) Erciyes

Çözüm

Sevebilirsin...

  • Bilge Kül Tigin

    teşekkürler

  • esra

    güzeldi teşekkür ederim