Alçak Basınç Merkezlerinin Özellikleri

alcak-basinc-konusu

Dünya’da Alçak Basınç Merkezleri ve Özellikleri

Daha önceki yazılarımızda bu konu yüzeysel geçildiği için tekrar anlatma ihtiyacı duydum. Bu yazımızdan sonra alçak basınç kavramıyla ilgili en ufak bir eksiğin kalmayacağına inanıyorum. Konuyu düz anlatımdan ziyade soru – cevap şeklinde anlatmak daha faydalı olacaktır.

1) Alçak Basınç Nedir? (Bunu tek bir tanımla vermek zor, muhtemel tanımlar)

– Çevresine göre basıncın düşük olduğu alanlara denir.
– Basıncı 1013 milibardan düşük olan alanlara denir.
– Yükselici hava hareketlerinin görüldüğü alanlara denir. vb..

2) Alçak Basınç kaç (mb) milibardır?

– Alçak basınç alanlarında basınç değeri 1013 mb’den düşüktür. Ancak; biri 1020 mb diğeri 1040 mb olan iki basınç merkezi karşılaştırılırken 1013’ten yüksek olmasına rağmen 1020 mb’lik basınç merkezine alçak basınç merkezi deriz. Çünkü 1040’a göre daha düşüktür.

3) Alçak Basınç alanlarında dikey yönlü hava hareketi nasıldır?

– Alçak basınç merkezlerinde dikey yönlü hava hareketi, aşağıdan – yukarıya doğrudur. Diğer bir ifadeyle; Alçak basınç alanlarında yükselici hava hareketi görülür.

4) Alçak Basınç alanlarında yatay yönlü hava hareketi nasıldır?

– Alçak Basınç alanlarında yatay yönlü hava hareketi çevreden – merkeze doğrudur. Merkezden yükselen havanın oluşturacağı boşluğu çevreden gelen hava dolduracaktır.

5) Dünya’da alçak basınç alanları nasıl oluşur?

– Alçak basınç merkezleri karakter olarak iki çeşittir. Bunlar dinamik alçak basınç (DAB) ve termik alçak basınç (TAB)’tır. Dinamik alçak basınçlar, Dünya’nın dönmesi (eksen hareketi) ile Termik alçak basınç ise ısınmaya bağlı olarak oluşur.

6) Kuzey Yarım Kürede Alçak Basınç merkezi nasıl gösterilir?

kyk-abkyk-ab-gercek

7) Güney Yarım Kürede Alçak Basınç merkezi nasıl gösterilir?

gyk-abgyk-ab-gercek

8) Termik Alçak Basınç Merkezi nedir, hangi enlemlerde oluşur?

termik-alcak-basinc-merkezi

– Kısaca TAB dersek, bu basınç merkezleri çevresine göre sıcaklıkların fazla olduğu alanlarda oluşur. TAB denince aklımıza gelmesi gereken ilk yer ekvatordur. Ekvator üzerinde dünyanın en geniş ve etkili TAB merkezi görülür. Bunun haricinde karalar ve denizler üzerinde de mevsimden mevsime değişen TAB merkezleride görülür. Yaz mevsiminde geniş kara kütleleri üzerinde görülürken, Kış mevsiminde ise karalara göre daha sıcak olan okyanuslar üzerinde oluşur.

9) Dinamik Alçak Basınç Merkezi nedir ve nerelerde oluşur?

dinamik-alcak-basinc-merkezleri

Dünya’nın eksen hareketine bağlı olarak oluşan yükselici hava hareketlerine denir. Kuzey ve Güney yarım kürenin 60 derece enlemleri civarında oluşurlar. Oluşumunda kutup rüzgarları ile batı rüzgarlarının etkisi büyüktür. 60 derece enlemlerinde karşılaşan bu rüzgarlar çarpışarak yükselirler ve bu alanlarda DAB merkezini oluştururlar.

10) Türkiye’yi etkileyen alçak basınç merkezleri hangileridir?

– İzlanda dinamik alçak basıncı ile
– Basra termik alçak basıncıdır.

11) Şimdiye kadar Dünya’da ölçülen en düşük basınç kaç milibardır?

– 1979 yılında, Büyük Okyanus üzerinde oluşan “Tip” adlı kasırganın merkezinde 870 mb olarak ölçülmüştür.

12) Alçak Basınç Merkezlerinin özellikleri nelerdir?

– Yükselici hava hareketleri görülür.
– Yatay yönlü hava hareketi çevreden merkeze doğrudur.
– Nemlilik ve yağış fazladır.
– Alçak basınç alanlarında sıcaklık farkı azdır.
– Hava genelde kapalı ve bulutludur.
– Yaygın olarak 0 (TAB) derece ve 60 (DAB) derece enlemlerinde görülür. Sıcaklık koşullarına bağlı olarak, yaz mevsiminde karalar, kış mevsiminde okyanuslar üzerinde görülür.
– Sürekli alçak basıncın görüldüğü yerlerde bitki örtüsü gür ve çeşitlidir.
– Toprak oluşumu kimyasal çözünmeyle ve hızlı gerçekleşir.
– Hava genelde kapalı olduğu için güneşlenme süresi kısadır.
– Bulutluluk oranı fazladır.

Sevebilirsin...

  • Dinamik ve Termik Alçak Basınç Merkezleri ve Özellikleri