Aydınlanma Çemberi ve Özellikleri

Bu yazıda iki satır ile tanımı verilip geçilen Aydınlanma Çemberi‘ni detaylı olarak anlatmaya çalışacağım. Arama motorlarına Aydınlanma Çemberi Nedir? diye yazdığınızda karşılaşacağınız genel tanım;

Aydınlanma Çemberi Nedir? (circle of illumination)
Gece ile gündüzü ayıran çizgiye denir.

yukarıdaki gibi olur. Bu tanım aydınlanma Çemberinin ne olduğunu açıklamakla birlikte aydınlanma çemberini tam olarak anlamada yetersizdir.

Aydınlanma Çemberi Hakkında Bilmemiz Gerekenler,

1. Aydınlanma çemberi veya çizgisi hayali bir kavram olup, Dünyanın karanlık ve aydınlık taraflarını birbirinden ayıran çizgiye verilen isimdir.

2. Aydınlanma çemberi Dünya’yı iki eşit parçaya böler. Bu parçalardan birisi aydınlık (gündüz), diğeri ise karanlıktır (gece).

3. Aydınlanma Çemberi yıllık ve günlük harekete bağlı olarak yer değiştirir.

4. Aydınlanma çemberi günlük hareket sonucunda doğudan, batıya doğru kayar (Dünya üzerindekiler için). Uzaya çıkıp Dünya’yı izleme şansımız olsaydı aslında aydınlanma çemberinin sabit, Dünyanın hareketli olduğunu görürdük (Günlük hareketi sırasında)

5. Dünya’nın yıllık hareketi ve eksen eğikliğine bağlı olarak aydınlanma çemberinin değişimi kutup noktaları ile kutup daireleri arasında gerçekleşir. (Görselleri inceleyiniz)

6. Aydınlanma çemberinin hızı, çizgisel hızla doğru orantılıdır. Çizgisel hız ekvatordan kutuplara doğru azaldığı için, aydınlanma çemberinin geçişi ekvatordan, kutuplara doğru yavaşlar.

7. 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde; Kutup noktalarından teğet geçer.
* Dünyadaki bütün paralelleri tam ortadan ikiye böler bu yüzden bütün Dünya’da gece – gündüz eşitliği yaşanır.

8. 21 Aralık ve 21 Haziran tarihlerinde; Kutup dairelerinden teğet geçer.
* 21 Aralık tarihinde: Güney Kutup Dairesinin tamamını aydınlıkta, Kuzey Kutup Dairesinin tamamını karanlıkta bırakır
* 21 Haziran tarihinde: Kuzey Kutup Dairesinin tamamını aydınlıkta, Güney Kutup Dairesinin tamamını karanlıkta bırakır

9. Aydınlanma çemberi bütün gezegenlerde bulunur ve özellikleri farklıdır.

10. Yıldızlarda aydınlanma çemberi bulunmaz. Örneğin Dünya’ya en yakın yıldız Güneş’tir. Güneş’in kendi bir ışık kaynağı olduğu için kendi üzerinde karanlık bölge olamaz tamamı aydınlık olur.

Görseller:


Dünya’nın yıllık hareketi sırasında aydınlanma çemberinin konumu gösterilmeye çalışılmıştır.


Aydınlanma Çizgisi 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde kutup noktalarında geçer.


Aydınlanma Çemberi 21 Haziran ve 21 Aralık tarihlerinde kutup dairelerinden teğet geçer.

Bu konu çok daha ayrıntılı ve güzel anlatılabilirdi ancak zaman ve imkan sıkıntısından dolayı şimdilik bu kadar. İlerleyen zamanlarda bu yazı güncellenecektir.

Sevebilirsin...

  • zeynep

    meğer ayrı işlemişsiniz hocam konuyu 😀

    • Aynen bu konu herkesin anlayacağı kadar basit değil. Aslında karışıkta değil ama öğrenciler gerçekten çok zorlanıyor bu konuda

      • melike

        Hocam aydınlanma süreleri eşit olan bir yerde başka neler eşit olur

        • Aydınlanma süresi aynı olan merkezlerde;

          * Çizgisel hız
          * Gündüz süreleri
          * Gece süreleri
          * Gece – gündüz süre farkları
          * Saat 12:00 ‘da güneşin düşme açıları
          * Ekvator ve kutuplara olan uzaklıkları
          * Enlem dereceleri
          * Güneşin önünden geçme hızları
          * Gurup ve tan süreleri
          * ………………… aynı olur.

          • Feyza

            Aydınlanma çemberinin kutup noktaları ile kutup daireleri arasında yer değiştirmesi dünyanın kendi ekseni etrafındaki hareketinin sonuçlarından biri midir

          • Hayır değildir. Bu yer değiştirme yıllık hareket ve eksen eğikliğinin bir sonucudur.

  • Melek

    Hocam aydınlanma dairesinin yıl içersinde sürekli yer değiştirmesinin nedeni nedir

    • Yillik harekettir (eksen egikligi). Bir cümle içinde yıl içinde geçiyorsa yıllık hareket, gün içinde diyorsa günlük harekettir.

  • Kubra Turkmen

    Aydınlanma cemberinin eksen ile cakisik oldugu bir günde diye başlayan soruları nasıl çözebiliriz hocam

    • Aydınlanma çemberi, yer ekseni ile çakışık demesi dolaylı yoldan sana günlerden 21 Mart veya 23 Eylül olduğunu söylemesidir. Soruyu biraz daha güçleştirmek veya çakışık olduğunda tarihin ne olduğunu bilmeniz adına direk tarih vermiyor da durumu izah ediyorlar. Sonuca gelirsek böyle bir durumda ekinoks günlerinde gerçekleşen olayları dikkate alınız.

      • Kubra Turkmen

        Allah razı olsun hocam. Hocam bir de anlamadığımız soruları paylaşabileceğimiz bir sayfa var mı?? Varsa söyleyebilir misiniz?

        • Anlamadığınız soruları konuyla ilgili sayfalarda paylaşabilirsiniz. İyi çalışmalar