Projeksiyon Tipleri

projeksiyonlar

Projeksiyon Tipleri Nelerdir?

Haritalardaki şekil ve alan bozulmalarının en aza indirilebilmesi için oluşturulan özel çizim yöntemlerine projeksiyon ya da iz düşüm yöntemleri denir.

Projeksiyonların bazıları uzunluk, bazıları açı, bazıları ise alanları gerçeğe daha yakın gösterir. Projeksiyonlar iz düşüm (yükseltinin sıfır kabul edilmesi) esasına göre çizildiğinden engebesi fazla olan yerlerin iz düşüm yüz ölçüm ile gerçek yüz ölçümleri arasındaki fark fazladır.

Örneğin yurdumuzda Doğu Anadolu ile Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde iz düşüm yüz ölçüm ile gerçek yüz ölçüm arasındaki fark çok fazladır.

Projeksiyon Seçimi Neye Göre Yapılır;

• çizim ölçeğine,
• haritası yapılacak bölgenin yerine
• haritası yapılacak bölgenin büyüklüğüne bağlı olarak değişir.

Harita çiziminde kullanılan başlıca projeksiyon tipleri silindirik, konik ve düzlem projeksiyonlardır.

1. Silindir Projeksiyon

Düzlemin, model kürenin çevresine silindir şeklinde sarılmasıyla oluşturulur. İz düşüm yöntemi ile paralel ve meridyenler silindir düzleme aktarılır. Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe alan bozulmaları görülür ve şekiller büyür. Model kürenin tamamı düzleme aktarılır. Bu yöntem daha çok deniz ve hava ulaşımında yararlanılan haritaların hazırlanmasında kullanılır.

silindirik projeksiyon

Tüm dünyanın gösterilmesi gereken haritalar bu projeksiyonla çizilir.

2. Konik Projeksiyon

Düzlemin, model kürenin çevresine koni şeklinde sarılmasıyla oluşturulur. İzdüşüm metodu ile paralel ve meridyenler koni düzleme aktarılır. Bu yöntemle çizilmiş haritalarda şekiller bozulur ama alanlar korunur. Orta enlemler ve çevresindeki bölgelerin çiziminde kullanılır. Model kürenin tamamı düzleme aktarılamaz ( Dünya’nın yarısı aktarılabilir.)

konik projeksiyon

Dünyanın yalnızca yarısı gösterilebilir. Ülke haritaları ve teknik ayrıntı isteyen haritalar bu projeksiyonla çizilir.

3. Düzlem Projeksiyon

Bir düzlemin model küreye kutup noktalarından veya Ekvator’dan teğet olarak tutulmasıyla oluşturulan bu çizimde açılar korunurken şekil ve alanlarda bozulmalar meydana gelir. Bu yöntem daha çok dar alanların ve büyük ölçekli haritaların çiziminde kullanılır. Kutup noktası merkez alınan bir düzlem projeksiyonda kutuplardan ekvatora doğru hata oranı artacaktır. Model kürenin en fazla yarısı düzleme aktarılır.

duzlem projeksiyon

Bozulmaların en fazla olduğu projeksiyon tipidir. Dış kısma doğru bozulma artar.

Projeksiyon Tiplerinin Karşılaştırılması

projeksiyon-karsilastirma

Content Protection by DMCA.com

Benzer Konular...

  • GİZEM

    kadir hocam benim bir sorum var proje ödevim için. kitabım, alan koruyan projeksiyon için peters projeksiyonunu,açı koruyan projeksiyon için de mercator projeksiyonunu örnek vermiş fakat uzunluk koruyan projeksiyon için örnek vermemiş bende araştırdım bulamadım siz uzuunluk koruyan bir projeksiyon ismi yazar mısınız??? (peter ve marcator gibi) çok acil :((

    • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

      Projeksiyonda,

      •Açıların orijinal yüzeydeki büyüklükleri korunuyorsa açı koruyan (conformal)

      •Alan korunuyorsa alan koruyan (equivalent)

      •Hem açı, hem alan korunuyorsa (uzunluklar da korunmuş olur) izometrik
      projeksiyonlar denir.

      Kürenin düzlem üzerine, açı koruyan ve alan koruyan projeksiyonu yapılabilir. İzometrik projeksiyonu yapılamaz. Ancak projeksiyonda bir doğrultuda uzunluklar korunabilir. Yani Kuzey – Güney yönlü uzunlukları koruyan (merkator) projeksiyonu ayrı, doğu – batı yönlü uzunlukların korunması ayrı projeksiyondan elde edilebilir. Tek başına uzunlukları koruyan projeksiyon yoktur.

      Konik (Lambert Conformal Conic): Orta enlemler (Doğu-Batı yönünde) için
      Silindrik (Transverse Mercator): Kuzey-Güney doğrultusundaki alanlar için
      Azimutal (Lambert Azimuthal Equal Area): Tüm dünya görüntüsü için

  • ayşe

    evet hocam projeksiyon tiplerine göre çizilen ülkelere örnekler hemen yardımcı olursanız sevinirim yarın sınavım varda

    • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

      Silindirik projeksiyon için Ekvator çizgisine yakın ülkeleri yaz örnek; Kolombiya, Kongo, Uganda, Kenya, Malezya, Endonezya gibi. Konik projeksiyon için 45 derece kuzey veya güney enlemi üzerinde olan ülkeleri yazabilirsin örnek; ispanya, Portekiz, Fransa, Türkiye, Özbekistan, Kırgızistan, Kore, Japonya gibi. Düzlem içinse önemli olan ülkenin küçük olmasi dünyanın neresinde olduğu önemli değil; Sri Lanka, Malta, Tunus, İrlanda, Uruguay, Guyana, Surinam gibi.

      • ayşe

        teşekkürler hocam umarım sınavım iyi geçer

        • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

          Başarılar

      • abdül

        düzlem projeksiyonda kut bölgeleri çizilmiyor mu? siz dünyanın neresinde olursa olsun yazmışsınız da…

        • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

          Kutuplarin cizildigi gibi dar alanlı (dünyanın neresinde olursa olsun) yerlerin ciziminde de kullanılır

  • ayşe

    hocam ben yücel boru fen lisesinde okuyorum bize coğrafya hocamız sınavda projeksiyon türlerine örnekler vermemizi isteyecekmiş hepsine bir kaç örnek verebilir misiniz?

    • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

      Biraz gec oldu sanırım. Sorun net olsaydı o zaman cevap verirdim büyük ihtimalle. Şimdi projeksiyon türlerine örnek ver demek Konik, Silindirik ve Düzlem pro demek. Sen bu Projeksiyonlar ile cizilebilecek ülkeleri mi soruyorsunuz? Ben tam anlamadim

  • hrn kcklk

    hocam orta kuşağa en yakın beş ülke örneği verebilir misiniz

    • http://www.kadirhoca.com/ kadirhoca

      Orta kuşağa en yakın diye bir kavram yoktur. Orta kuşak Kuzey ve Güney yarım küre lerde 30 ve 60 derece enlemleri arasını kapsar. Atlasa bakarsan birçok örnek bulabilirsin. Mesela; Türkiye, Yunanistan, İspanya, Moğolistan, Güney Afrika Cumhuriyeti, Avustralya gibi

  • çağrıhan kaçar

    hocam benim bir sorum olacak. acaba silindirik projeksiyon ile çizilen kutuplarda mı bozulma fazladır yoksa düzlem projeksiyon ile çizilen ekvator ve çevresindeki bozulma mı daha fazladır ?

    Teşekkürler.

    • kadirhoca

      Silindirik Projeksiyonlardaki bozulma kutuplarda çok daha fazladır.

  • Ekin Koç Delisi

    sorularımın cevabı yok le :P

    • kadirhoca

      Ne sorusu?

  • http://facebook fatma

    ck güzel anlatılmış bn çk beğendim sınavdan 100 aldım :D

Copy Protected by Chetans WP-Copyprotect.