Yüksek Basınç Merkezlerinin Özellikleri

alcak-basinc-konusu

Dünya’da Yüksek Basınç Merkezleri ve Özellikleri

Önceki yazıda alçak basınç alanları anlatılmıştır. O konu ile paralel olarak burada yüksek basınç alanlarının özellikleri anlatılmaya çalışılacaktır.

1) Yüksek Basınç Nedir?

– Çevresine göre basıncın yüksek olduğu alanlara denir.
– Basıncı 1013 milibardan yüksek olan alanlara denir.
– Alçalıcı hava hareketlerinin görüldüğü alanlara denir. vb..

2) Yüksek Basınç kaç (mb) milibardır?

– Yüksek basınç alanlarında basınç değeri 1013 mb’den yüksektir. Ancak; biri 990 mb diğeri 1010 mb olan iki basınç merkezi karşılaştırılırken 1013’ten düşük olmasına rağmen 1010 mb’lik basınç merkezine yüksek basınç merkezi deriz. Çünkü 990’a göre daha yüksektir.

3) Yüksek Basınç alanlarında dikey yönlü hava hareketi nasıldır?

– Yüksek basınç merkezlerinde dikey yönlü hava hareketi, yukarıdan – aşağıya doğrudur. Diğer bir ifadeyle; Yüksek basınç alanlarında alçalıcı hava hareketi görülür.

4) Yüksek Basınç alanlarında yatay yönlü hava hareketi nasıldır?

– Yüksek Basınç alanlarında yatay yönlü hava hareketi merkezden – çevreye doğrudur. Yukarıdan aşağıya doğru inan hava yere çarparak etrafa doğru yayılacaktır.

5) Dünya’da yüksek basınç alanları nasıl oluşur?

– Yüksek basınç merkezleri karakter olarak iki çeşittir. Bunlar dinamik yüksek basınç (DYB) ve termik yüksek basınç (TYB)’tır. Dinamik yüksek basınçlar, Dünya’nın dönmesi (eksen hareketi) ile Termik yüksek basınç ise ısınmaya bağlı olarak oluşur.

6) Kuzey Yarım Kürede Yüksek Basınç merkezi nasıl gösterilir?

kyk-yb

7) Güney Yarım Kürede Yüksek Basınç merkezi nasıl gösterilir?

gyk-yb

8) Termik Yüksek Basınç Merkezi nedir, hangi enlemlerde oluşur?

termik-yuksek-basinc-merkezi

– Kısaca TYB dersek, bu basınç merkezleri çevresine göre sıcaklıkların düşük olduğu alanlarda oluşur. TYB denince aklımıza gelmesi gereken yerler kutuplar ve çevresidir. Bunun haricinde karalar ve denizler üzerinde de mevsimden mevsime değişen TYB merkezleri de görülür. Kış mevsiminde geniş kara kütleleri üzerinde soğuyan hava ağırlaşarak yere doğru çöker ve etrafa yayılarak çevrelerini de soğutur. Özellikle Türkiye’de kı mevsiminde etkili olan Sibirya Termik Yüksek Basınç Merkezi buna verilebilecek en güzel örnektir.

9) Dinamik Yüksek Basınç Merkezi nedir ve nerelerde oluşur?

dinamik-yuksek-basinc-merkezleri

Dünya’nın eksen hareketine bağlı olarak oluşan alçalıcı hava hareketlerine denir. Kuzey ve Güney yarım kürenin 30 derece enlemleri civarında oluşurlar. Bu basınç merkezleri alçalırken sürtünmenin de etkisiyle ısınarak yere inerler. Bunun sonucunda nem açığı oluşur. Nem açığının yıl boyunca oluşması 30 derece enlemlerinde çölleri meydana getirmiştir.

10) Türkiye’yi etkileyen yüksek basınç merkezleri hangileridir?

– Sibirya termik yüksek basıncı ile
– Asor dinamik yüksek basıncıdır.

11) Şimdiye kadar Dünya’da ölçülen en yüksek basınç kaç milibardır?

– Günümüze kadar yeryüzündeki en yüksek hava basıncı Sibirya’da bulunan Agata kentinde kaydedilmiştir. Burada hava basıncı deniz seviyesinde 1083,8 mb olarak ölçülmüştür.

12) Yüksek Basınç Merkezlerinin özellikleri nelerdir?

– Alçalıcı hava hareketleri görülür.
– Yatay yönlü hava hareketi merkezden – çevreye doğrudur.
– Nemliki ve yağış azdır.
– Yüksek basınç alanlarında sıcaklık farkı fazladır.
– Hava genelde açık ve bulutsuzdur.
– Yaygın olarak 30 (DYB) derece ve 90 (TYB) derece enlemlerinde görülür. Sıcaklık koşullarına bağlı olarak, kış mevsiminde karalar üzerinde oluşur.
– Sürekli yüksek basıncın görüldüğü yerlerde bitki örtüsü cılız kurakçık otlardan oluşur.
– Toprak oluşumu fiziksel çözünmeyle ve yavaş gerçekleşir.
– Hava genelde açık olduğu için güneşlenme süresi uzundur.
– Bulutluluk oranı azdır.

Sevebilirsin...

  • Yüksek Basınç Merkezlerinin Özellikleri